Balkan welaýatynyň Magtymguly etrabyndaky Tagan Berdiýew adyndaky 12-nji orta mekdepde birnäçe ýyldan bäri mekdep muzeýi hereket edýär. Muzeýde okuwçylaryň öz obalaryndan ýygnan gadymy durmuş esbaplary, şol sanda küýzegärçilik önümleri, agaç gap-gaçlar, zähmet gurallary hem-de obanyň golaýyndaky depelerden tapylan gadymy teňňeler saklanýar.
«Türkmenistan: Altyn asyr» neşirinde mekdebiň mugallymy Körpe Seýitnazarowyň belleýşi ýaly, bu gymmatly eksponatlaryň arasynda iki sany at naly hem bar.
«Bu nallar muzeýe tabşyrylmazdan ozal ýüz ýyl töweregi wagtlap maşgalamyzda atam Geldimuhammet bagşynyň wepaly bedewi Gyratdan galan ýadygärlik hökmünde saklandy. Halk arasynda Geldi bagşy ady bilen tanalan atam 1895-nji ýylda dünýä inip, 1945-nji ýylda aradan çykdy. Ol öz döwründe meşhur bagşylaryň biri bolup, Balkan welaýatynyň dürli künjeklerinde geçirilýän toý-dabaralara yzygiderli çagyrylardy» — diýip, Körpe Seýitnazarow gürrüň berýär.
Geldi bagşy diňe bir halk aýdymlaryny ussatlyk bilen ýerine ýetirýän bagşy bolman, eýsem tejribeli seýis hökmünde-de tanalypdyr. Ol ahal-teke bedewleri bilen aňsatlyk bilen ysnyşmagy başarýar eken. Geldi bagşynyň iň söýgüli aty gyzylymtyl-goňur reňkli bolup, onuň dört aýagy dyzyna çenli ak bolupdyr. Şol aýratynlygy sebäpli oňa Gyrat ady dakylypdyr. Geldi bagşy öz bedewini örän gowy görüpdir. Nirä çykyş etmäge gitse-de, Gyrat hemişe bagşynyň wepaly hemrasy bolupdyr.
Bagşy bilen onuň söýgüli bedewiniň arasynda çuňňur ruhy baglanyşyk bolupdyr. Geldi bagşy bary-ýogy 50 ýaşynda dünýäden ötenden soň, wepaly Gyrat iýip-içmekden ýüz öwrüpdir. Bir hepde geçensoň bolsa, ol hem eýesiniň yzy bilen bu dünýä bilen hoşlaşypdyr.
Häzir mekdep muzeýinde saklanylýan Gyratyň iki naly şol ýyllaryň şaýady bolup, bagşy bilen onuň wepaly bedewiniň arasyndaky hakyky dostlugyň täsirli taryhyny häzirki nesillere ýetirýär.